این روزها یکی از دروس رشتههای فنیوحرفهای مدارس، درسی با عنوان «نصب پرستاشاپ و تجارت الکترونیک» است. تا جایی که من میدانم، این درس اصولاً بر پایهی نصب روی هاست میزبان (Web Hosting) طراحی شده، نه روی سیستم شخصی. اما در عمل، من از طریق ایمیل و پیامهای زیادی که با معلمان عزیز این درس داشتم متوجه شدم تقریباً همهشان ترجیح میدهند پرستاشاپ را روی ویندوزِ سیستم خودشان یا سیستم هنرجوها نصب کنند، و اکثرشان در این مسیر با مشکل مواجه شدهاند.
پرستاشاپ از نظر معماری برای محیط لینوکس ساخته و تست میشود، نه ویندوز. به همین دلیل وقتی آن را روی ویندوز نصب میکنید با یک سری خطا مواجه میشوید که بخشی از آنها اصلاً قابل رفع نیستند و فقط باید نسخه و روش درست را انتخاب کنید تا کمترین درگیری را داشته باشید. در ادامهی همین مقاله، روش بیدردسر نصب پرستاشاپ روی ویندوز با کمک محلیساز XAMPP (زمپ) را قدمبهقدم توضیح میدهم.
بگذریم از اینکه اصلاً چرا باید معلمان عزیزمان مجبور باشند پرستاشاپ را روی ویندوز آموزش بدهند و با اینهمه خطا و مشکل دستوپنجه نرم کنند. این وظیفهی مدرسه و مسئولان آموزشی است که امکانات لازم، از جمله یک هاست ساده، را در اختیار هنرستانها قرار بدهند تا معلمان عزیز مجبور نباشند برای نصب یک نرمافزار که اصلاً برای ویندوز طراحی نشده اینقدر اذیت شوند و وقتشان صرف رفع خطاهای فنی محیط شود بهجای تدریس خود درس. امیدوارم روزی این امکانات فراهم شود. تا آن روز، بیایید روش درست و بیدردسر نصب روی ویندوز را با هم مرور کنیم.
چرا نصب پرستاشاپ روی ویندوز، مخصوصاً از نسخهی ۸ به بعد، اینقدر سخت است؟
از نسخهی ۸ به بعد، هستهی پرستاشاپ بر پایهی فریمورک Symfony ساخته شده که در حین نصب، هزاران فایل کش (کانتینر سرویسها، کلاسهای کامپایلشدهی PHP و…) بهسرعت ساخته، جابهجا و rename میشوند. این فرایند روی لینوکس، که پرستاشاپ رسماً رویش توسعه و تست میشود، روان و بیدردسر است. روی ویندوز اما چند مشکل بنیادی پیش میآید:
- آنتیویروس ویندوز و Windows Defender در حین این عملیات سریع فایلی، فایلها را برای اسکن قفل میکنند و همین باعث خطایی مثل
Access deniedدر حین rename میشود. - درخت وابستگیهای Symfony و Composer در پرستاشاپ ۸ به بعد بسیار عمیق است و مسیر فایلها بهراحتی از محدودیت ۲۶۰ کاراکتریِ ویندوز رد میشود. در نتیجه فایل اصلاً درست کپی یا اجرا نمیشود.
- تنظیمات OpenSSL در نسخهی ویندوزیِ PHP با نسخهی لینوکسی که پرستاشاپ رویش تست شده فرق دارد و همین ناتوانی در تولید کلید امنیتی را رقم میزند.
- فایلسیستم لینوکس به حروف بزرگوکوچک حساس است، ویندوز نیست. همین تفاوت ساده باعث میشود بعضی کلاسها بهدرستی لود نشوند.
این مشکلات مربوط به نرمافزار محلیسازی که استفاده میکنید (XAMPP یا هر چیز دیگر) نیست، مربوط به خودِ معماری پرستاشاپ ۸ به بعد در تعامل با ویندوز است. به همین دلیل انتخاب نسخهی درست پرستاشاپ، مهمترین قدم برای نصب بیدردسر روی ویندوز است.
آموزش تصویری کامل (صفر تا صد)
من قبلتر همین فرایند نصب پرستاشاپ روی ویندوز را بهصورت ویدیویی ضبط کردهام تا هر مرحله را تصویری هم ببینید:
مشاهدهی ویدیوی آموزشی در یوتیوب
روش نصب بیدردسر پرستاشاپ روی ویندوز
۱. نصب XAMPP (زمپ)
اولین قدم، نصب محلیساز XAMPP روی ویندوز است. این نرمافزار آپاچی، PHP و MySQL را یکجا برایتان فراهم میکند تا بستر لازم برای اجرای پرستاشاپ روی سیستم شخصیتان آماده شود.
۲. انتخاب نسخهی درست پرستاشاپ
- اگر میخواهید پرستاشاپ ۱.۷ نصب کنید، نسخهی 1.7.8.8 را دانلود کنید.
- اگر میخواهید پرستاشاپ ۸ نصب کنید، نسخهی 8.0.2 را دانلود کنید.
- سراغ پرستاشاپ ۹ برای نصب روی ویندوز اصلاً نروید. این نسخه بهقدری با مشکلات نصب روی ویندوز درگیر است که عملاً وقتتان را تلف میکند.
من از هر ورژن دو مخزن دانلود قرار دادم. با توجه به شرایط اینترنت ممکن است بعضی مناطق از مخزن پرستاشاپ نتوانند دانلود کنند. فرقی نمیکند از گیتهاب دانلود کنید.
۳. برای مصرف آموزشی، نسخهی ۱.۷ یا ۸ فرقی نمیکند
شاید بپرسید چرا نسخهی قدیمیتر (۱.۷.۸.۸ یا ۸.۰.۲) را پیشنهاد میدهم و نه آخرین نسخهی بهروز. برای مصرف آموزشی در کلاس درس، هیچ فرقی نمیکند از کدام نسخه استفاده کنید. هدف ما در این مرحله فقط آشنایی هنرجوها با محیط پرستاشاپ، ساختار آن و مفاهیم تجارت الکترونیک است، نه استفاده در یک فروشگاه واقعی و آنلاین. بنابراین بهروزرسانیهایی که در نسخههای جدیدتر برای رفع باگهای امنیتی و بهبود کارایی (Performance) انجام شده، در این مقطع آموزشی اهمیتی ندارد و اولویت اول ما نصبِ بدون خطا و روان است.
امیدوارم این آموزش کمکتان کرده باشد.